Xuất thân từ một gia đình trí thức quan lại, giáo chức và làm thuốc, một mình Dương Bích Liên chọn theo đuổi con đường hội họa. Ông là một trong những tên tuổi tiêu biểu nhất của mỹ thuật hiện đại Việt Nam thế kỷ 20, thuộc nhóm “tứ kiệt” nổi danh: Nghiêm – Liên – Sáng – Phái. Tốt nghiệp khóa cuối cùng của Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương (khóa 1944–1945), Dương Bích Liên là họa sĩ đích thực của thủ đô, mang trong mình tinh thần nhân bản sâu sắc và nỗi buồn dịu dàng.

Ông dành phần lớn đời mình sống lặng lẽ, sáng tác trong âm thầm, ít trưng bày, càng hiếm khi bán tranh. Tuy nhiên, tác phẩm của ông – với bảng màu trầm ấm, bố cục cân đối và ánh sáng mang chiều sâu cảm xúc – luôn khiến người xem rung động. Tuy không nhiều, nhưng đa phần đều trở thành tuyệt phẩm của nền mỹ thuật Việt Nam ở nửa sau thế kỷ 20.

Người xưa ta có câu ‘Phố Phái Gái Liên’. Mặc dù ông sống không gia đình, không vợ con, ng miêu tả những người thiếu nữ đẹp mà ông bắt gặp được trong cuộc sống đời thường với bao say mê, tình cảm ưu ái. Không bao giờ ồn ào, không tuyên ngôn, tranh của Dương Bích Liên là những trang nhật ký thị giác, ghi lại cảm xúc cá nhân giữa dòng chảy lịch sử. Nhà thơ-dịch giả Dương Tường từng viết:

Trong cuộc đời cũng như trong nghệ thuật, Dương Bích Liên là người quyết liệt cô đơn… đề tài chỉ là cái cớ để anh khơi dòng tự sự… Bất kể vẽ gì, dù là cảnh ‘Chiều vàng’ hay một ‘Con Hào’, ta vẫn nghe ở mạch ngầm của hình, sắc một độc thoại với bản thân.”

Đến cuối đời, ông cũng trong cô tịch, tuy vậy di sản của Dương Bích Liên ngày nay được đánh giá như một phần không thể thiếu của mỹ thuật hiện đại Việt Nam.